Người đại diện theo pháp luật được quy định trong Bộ luật dân sự cũng là người đại diện theo pháp luật trong tố tụng dân sự, trừ trường hợp bị hạn chế quyền đại diện theo quy định của pháp luật. Cá nhân, cơ quan, tổ chức khởi kiện để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khác cũng được coi là đại diện theo pháp luật trong tố tụng dân sự của người được bảo vệ (khoản 2 Điều 73 Bộ luật tố tụng dân sự).

 

 

 

Người đại diện theo ủy quyền được quy định trong Bộ luật dân sự là người đại diện theo ủy quyền trong tố tụng dân sự. Đối với việc ly hôn, đương sự không được ủy quyền cho người khác thay mặt mình tham gia tố tụng (khoản 3 Điều 73 Bộ luật tố tụng dân sự).

 

 

 

Khi tham gia tố tụng, người đại diện theo pháp luật được thực hiện các quyền, nghĩa vụ tố tụng dân sự của đương sự mà mình là đại diện; người đại diện theo ủy quyền được thực hiện các quyền, nghĩa vụ tố tụng dân sự theo nội dung văn bản ủy quyền (Điều 74 Bộ luật tố tụng dân sự).

 

 

4. Những trường hợp không được làm người đại diện và việc chỉ định người đại diện trong tố tụng dân sự Khoản 1, 2 Điều 75 Bộ luật tố tụng dân sự quy định những trường hợp sau đây không được làm người đại diện:

 

- Là đương sự trong cùng một vụ án với người được đại diện mà quyền và lợi ích hợp pháp của họ đối lập với quyền và lợi ích hợp pháp của người được đại diện;

 

- Đang là người đại diện theo pháp luật trong tố tụng dân sự cho một đương sự khác mà quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự đó đối lập với quyền và lợi ích hợp pháp của người được đại diện trong cùng một vụ án;

 

- Cán bộ, công chức trong các ngành Tòa án, Kiểm sát, Công an. Do Tòa án, Kiểm sát, Công an là các cơ quan tư pháp có mối quan hệ gắn bó, mật thiết với nhau về lĩnh vực công tác. Do đó, về nguyên tắc cán bộ, công chức trong các ngành này không được tham gia tố tụng với tư cách là người tham gia tố tụng nói chung và người đại diện trong tố tụng dân sự nói riêng. Tuy nhiên, trong trường hợp cơ quan của họ hoặc người thân thích của họ là đương sự trong vụ án dân sự thì họ có thể tham gia tố tụng với tư cách là người đại diện cho cơ quan của mình hoặc với tư cách là người đại diện theo pháp luật cho người thân của mình (khoản 3 Điều 75).

 

- Trong khi tiến hành tố tụng dân sự, nếu có đương sự là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự mà không có người đại diện hoặc người đại diện theo pháp luật của họ thuộc trường hợp không được làm người đại diện thì Tòa án phải chỉ định người đại diện để tham gia tố tụng tại Tòa án để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự (Điều 76).

 

 

 

Khi phát sinh tư cách người được đại diện, điều đó đồng nghĩa với việc sẽ chấm dứt tư cách người đại diện. Tuy nhiên, việc chấm dứt tư cách người đại diện vào thời điểm nào thì phải căn cứ vào quy định của pháp luật. Điều 77 của Bộ luật tố tụng dân sự quy định: “Người đại diện theo pháp luật, người đại diện theo ủy quyền trong tố tụng dân sự chấm dứt việc đại diện theo quy định của Bộ luật dân sự”, tức là theo quy định tại Điều 156, Điều 157 Bộ luật dân sự. Cụ thể như sau:

 

 

-  Đại diện theo pháp luật của cá nhân chấm dứt khi người được đại diện đã thành niên hoặc năng lực hành vi dân sự đã được khôi phục; người đại diện hoặc người được đại diện chết; người đại diện mất năng lực hành vi dân sự hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự.

 

-  Đại diện theo ủy quyền của cá nhân chấm dứt khi thời hạn ủy quyền đã hết hoặc công việc được ủy quyền đã hoàn thành; người ủy quyền hủy bỏ việc ủy quyền hoặc người được ủy quyền từ chối việc ủy quyền; người ủy quyền hoặc người được ủy quyền chết, mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, bị Tòa án tuyên bố mất tích hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết.

 

-  Đại diện theo pháp luật của pháp nhân chấm dứt khi pháp nhân chấm dứt hoạt động.

 

-  Đại diện theo ủy quyền của pháp nhân chấm dứt khi hết thời hạn ủy quyền hoặc công việc được ủy quyền đã hoàn thành; người đại diện theo pháp luật của pháp nhân hủy bỏ việc ủy quyền hoặc pháp nhân chấm dứt hoạt động.

 

 

- Khi chấm dứt đại diện theo pháp luật tố tụng dân sự mà người được đại diện đã thành niên hoặc đã khôi phục năng lực hành vi dân sự thì người đó tự mình tham gia tố tụng dân sự hoặc ủy quyền cho người khác tham gia tố tụng dân sự theo thủ tục do Bộ luật tố tụng dân sự quy định.

 

- Trong trường hợp chấm dứt đại diện theo ủy quyền thì đương sự hoặc người thừa kế của đương sự trực tiếp tham gia tố tụng hoặc ủy quyền cho người khác đại diện tham gia tố tụng theo thủ tục do Bộ luật tố tụng dân sự quy định./.

 

 

Điện thoại: 04.36227264/ 35537929/ 0913519379/ 0913052779